Chương 6: Sân Khấu Quốc Tế Sụp Đổ, Sự Thật Được Chiếu Lên Màn Hình Lớn

Hội trường trình diễn tại trung tâm hội nghị quốc tế đã chật kín từ trước giờ khai mạc, hàng trăm nhà đầu tư và đối tác ngồi hướng về màn hình trung tâm đang sáng rực những biểu đồ tăng trưởng của Thiên Phúc. Tôi ngồi ở hàng ghế lãnh đạo đối tác cùng Tổng giám đốc Bùi Thanh Sơn, vị trí đủ gần để nhìn rõ từng chuyển động trên sân khấu và đủ xa để không còn thuộc về hàng ngũ phải cúi đầu chờ chỉ đạo của Chủ tịch Khiêm. Đinh Yến Chi bước ra trong bộ trang phục công sở sáng màu, nụ cười tự tin của người đã tập dượt cho khoảnh khắc này suốt nhiều tuần, phía sau cô là phần giới thiệu nền tảng dự báo mới dưới sự dẫn dắt của giám đốc công nghệ. Cô cố tình không nhìn về phía tôi, nhưng tôi hiểu buổi sáng hôm nay đối với cô không chỉ là một buổi trình diễn, mà là dịp để xóa sạch dấu vết của người tiền nhiệm trước tất cả những người từng nghi ngờ năng lực của cô.

Yến Chi siết chặt thiết bị điều khiển trong tay, cô ngẩng cao đầu và tự tin tuyên bố: "Nền tảng mới đã thay thế hoàn toàn tư duy dự báo cũ, chúng tôi có thể phân phối chính xác cho toàn bộ hai trăm cửa hàng theo thời gian thực mà không cần phụ thuộc vào bất kỳ cá nhân nào." Cô dừng lại đúng một nhịp để tiếng vỗ tay vang lên, rồi tiếp tục khẳng định tỷ lệ chính xác trong các đợt thử nghiệm đều vượt xa mọi kết quả trước đây của Thiên Phúc. Chủ tịch Khiêm ngồi ở hàng đầu khẽ gật đầu, còn Giám đốc Bảo mỉm cười điềm đạm như thể những con số đẹp đẽ kia đã đủ biến một cuộc thay máu vội vàng thành chiến thắng không cần bàn cãi. Tôi không vỗ tay, chỉ nhìn lên những biểu đồ tổng hợp được làm quá sạch, sạch đến mức không còn dấu vết của các khu vực ven biển, miền núi và ngoại ô, nơi hành vi mua sắm thay đổi theo mùa vụ, thời tiết và giá cả từng tuần mà bảy năm qua tôi phải theo dõi đến thuộc lòng.

Phần trình diễn trực tiếp bắt đầu bằng lệnh phân phối cho một đợt bán hàng trên toàn hệ thống, và những kết quả đầu tiên hiện lên màn hình lớn đã khiến hàng ghế đối tác xôn xao. Khu vực ven biển đang bước vào đợt nắng nóng đỉnh điểm, các cửa hàng liên tục báo thiếu nước giải khát, kem chống nắng và thực phẩm mát, nhưng mô hình mới lại điều về một lượng lớn hàng mùa lạnh ít người hỏi mua. Ở chiều ngược lại, nhiều cửa hàng miền núi sắp chuyển rét vẫn nhận thêm hàng mùa hè, trong khi nhóm thực phẩm tươi bán chạy tại khu trung tâm bị cắt giảm để nhường chỗ cho hàng khô đang tồn đọng. Yến Chi vẫn giữ nguyên nụ cười, cô nhanh chóng chuyển màn hình sang biểu đồ tổng hợp và nói rằng đây chỉ là độ trễ hiển thị trong những phút đầu vận hành. Tôi nhìn dãy số đang tiếp tục nhảy sai theo từng khu vực, trong lòng không hề bất ngờ, bởi một mô hình không hiểu thói quen tiêu dùng của từng vùng thì dù được khoác lên bao nhiêu biểu đồ đẹp cũng chỉ đang đoán mò bằng sự tự tin.

Chưa đầy mười phút sau, điện thoại của đội vận hành Thiên Phúc bắt đầu réo liên tục, từng quản lý cửa hàng gọi về báo thiếu hàng bán chạy và xin dừng nhận thêm những mặt hàng đã chất đầy kho phụ. Màn hình trung tâm hiện thêm các cảnh báo phân phối lệch, kho tại hai khu vực lớn vượt ngưỡng chứa dự kiến, còn một số cửa hàng trọng điểm phải treo thông báo tạm hết mặt hàng thiết yếu ngay trong buổi sáng khai mạc đợt bán. Một chuyên viên kỹ thuật bước nhanh lên sân khấu, ghé sát tai Yến Chi nói điều gì đó khiến sắc mặt cô khựng lại, nhưng cô lập tức quay ra hội trường và yêu cầu chuyển sang phần giới thiệu tính năng mở rộng. Dưới hàng ghế đầu, Chủ tịch Khiêm nghiêng người về phía Giám đốc Bảo, ông hạ giọng hỏi ngắn gọn mà tôi vẫn nghe rõ sự sốt ruột: "Chuyện gì đang xảy ra vậy." Giám đốc Bảo không trả lời ngay, ông ta cúi xuống xem điện thoại, nụ cười điềm đạm lúc trước đã biến mất không còn dấu vết.

Yến Chi cố bấm chuyển trang trình bày, nhưng bàn tay đang run khiến thiết bị điều khiển trượt khỏi lòng bàn tay và tập hồ sơ trên bục rơi xuống, giấy tờ văng ra ngay trước ống kính truyền hình trực tiếp. Cô cúi xuống nhặt trong một thoáng hoảng loạn, khi ngẩng lên thì nụ cười đã đông cứng, giọng nói không còn giữ được nhịp tự tin như lúc mở màn. Yến Chi nhìn về phía đội kỹ thuật, cô cố giữ vẻ bình tĩnh và nói: "Chúng ta tạm dừng phần số liệu trực tiếp để chuyển sang kết quả tổng hợp đã được kiểm chứng, sự sai lệch vừa rồi xuất phát từ dữ liệu cũ chưa được làm sạch hoàn toàn." Câu nói ấy vừa dứt, một quản lý khu vực đã gọi loa ngoài từ trung tâm điều hành, báo rằng ba mươi mốt cửa hàng cùng lúc không nhận đúng mặt hàng cần bán, và con số ấy lập tức khiến cả hội trường im phăng phắc.

Ông Cao Văn Sơn, đại diện nhà cung cấp tư vấn, vội bước lên đứng cạnh Yến Chi, ông ta nở nụ cười trấn an rồi hướng về phía các nhà đầu tư và chậm rãi giải thích: "Đây là biến động dữ liệu tạm thời khi hệ thống tiếp nhận lượng lệnh lớn, chúng tôi cần thêm thời gian để đồng bộ trước khi đưa ra kết luận." Ông ta nói rất trơn tru, nhưng ngay phía sau ông ta, màn hình vẫn tiếp tục hiện thêm cảnh báo từ các cửa hàng mới, từng dòng cảnh báo nối nhau như đang tự trả lời thay cho mọi lời biện hộ. Giám đốc Bảo đứng dậy định yêu cầu tạm dừng buổi trình diễn, nhưng Chủ tịch Khiêm đã nhanh hơn một bước, ông quay phắt về hàng ghế đối tác và chỉ thẳng tay về phía tôi. Chủ tịch Khiêm lớn tiếng buộc tội trước toàn bộ hội trường: "Cậu Triết, nếu cậu thực sự có trách nhiệm với Thiên Phúc thì đã không thu hồi công cụ cá nhân để hệ thống rơi vào tình trạng này ngay ngày quan trọng nhất." Trong khoảnh khắc ấy, tôi nhìn rõ ý đồ quen thuộc của ông, khi thành công thì công lao thuộc về con gái ông, còn khi thất bại thì người đã rời đi phải đứng ra làm vật tế thần.

Tôi đứng dậy, không bước vội lên sân khấu, chỉ nhìn thẳng vào Chủ tịch Khiêm và trả lời bằng giọng trầm ổn đủ để hàng ghế phía trước nghe rõ từng chữ: "Thứ nhất, tôi đã hoàn thành toàn bộ phần việc thuộc phạm vi doanh nghiệp vào đúng ngày bàn giao và có chữ ký xác nhận của người tiếp quản. Thứ hai, giấy phép sử dụng thư viện thuật toán do cá nhân tôi phát triển trước khi vào Thiên Phúc đã kết thúc theo đúng thỏa thuận, việc đó không phải hành vi phá hoại. Thứ ba, mọi quyết định thay mô hình, thay dữ liệu và triển khai trên toàn hệ thống sau ngày tôi rời đi đều không do tôi tham gia, cũng không thuộc trách nhiệm của tôi." Chủ tịch Khiêm định nhắc lại bảy năm tình nghĩa, nhưng tôi cắt ngang bằng một câu cuối cùng, ngắn và lạnh: "Tôi chịu trách nhiệm cho công việc tôi đã nhận, không chịu trách nhiệm cho những quyết định tôi không được tham gia." Cả hội trường không ai nói thêm, bởi sự thật lúc này không cần một giọng nói lớn hơn, nó cần những mốc thời gian không thể bẻ cong.

Đúng lúc đó, bà Lan, chuyên gia kiểm toán công nghệ độc lập, đứng dậy từ hàng ghế thẩm định, bà cầm theo tập hồ sơ mỏng và bước thẳng lên sân khấu trong sự im lặng tuyệt đối. Bà không nhìn Yến Chi, cũng không bênh vực tôi bằng bất kỳ lời cảm tính nào, bà chỉ đề nghị ban tổ chức chiếu toàn bộ hồ sơ đối chiếu lên màn hình lớn để mọi kết luận đều dựa trên dữ liệu gốc. Kỹ thuật viên của hội trường thực hiện yêu cầu, và trang đầu tiên hiện ra là danh mục phiên bản cuối cùng tôi bàn giao, kèm biên bản có chữ ký xác nhận và dấu thời gian rõ ràng. Ngay bên cạnh là thời điểm quyền truy cập cá nhân của tôi bị chấm dứt và thời điểm giấy phép thư viện thuật toán riêng hết hiệu lực theo thỏa thuận đã ký. Bà Lan cầm bút chỉ vào từng mốc, giọng bà đều và lạnh như đang đọc một kết luận không dành chỗ cho sự thương lượng: "Đây là phiên bản cuối cùng được bàn giao, đây là ngày quan hệ sử dụng công cụ cá nhân kết thúc, và đây là ngày mô hình mới bắt đầu được thay thế trên hệ thống của Thiên Phúc."

Màn hình chuyển sang trang tiếp theo, nơi lịch sử thay đổi hiện rõ từng ngày, từng người phê duyệt và từng lần điều chỉnh dữ liệu đầu vào sau khi tôi đã rời khỏi Thiên Phúc. Bà Lan tiếp tục chỉ vào quyết định triển khai toàn diện mô hình mới cho hai trăm cửa hàng, văn bản có chữ ký duyệt của chính Yến Chi, cùng các lần đội ngũ tiếp quản tự ý bỏ qua những nhóm dữ liệu theo khu vực vì cho rằng chúng làm chậm tốc độ xử lý. Yến Chi đứng chết lặng bên cạnh bục trình bày, hai tay cô bám chặt vào mép bàn, còn ông Cao Văn Sơn bắt đầu lùi nửa bước về phía sau như muốn tách mình khỏi những trang hồ sơ đang sáng rực trước hàng trăm con mắt. Bà Lan quay sang phía hội trường, bà nói rõ ràng: "Mọi thay đổi tạo ra sai lệch trong buổi trình diễn hôm nay đều xuất hiện sau thời điểm bàn giao, thuộc thẩm quyền của đội ngũ tiếp quản và ban lãnh đạo đương nhiệm của Thiên Phúc." Chủ tịch Khiêm tái mét, ông mở miệng định nói nhưng không tìm được một câu nào đủ sức phủ nhận những dấu thời gian đang nằm ngay trước mặt mình.

Trang hồ sơ về kết quả thử nghiệm được mở ra sau đó mới thật sự khiến hàng ghế nhà đầu tư rúng động, bởi báo cáo gốc và báo cáo đã công bố được đặt song song để đối chiếu từng con số. Trong dữ liệu gốc, mô hình của nhà tư vấn đạt kết quả rất thấp tại các khu vực có mùa vụ phức tạp, nhiều nhóm hàng bị dự báo ngược nhu cầu, nhưng trong bản báo cáo trình lên ban lãnh đạo, những phần sai lệch ấy đã bị chỉnh sửa và tỷ lệ chính xác được nâng lên một cách bất thường. Đỗ Thùy Linh ngồi ở khu vực kỹ thuật khách mời, cô cúi đầu rất thấp, hai bàn tay đan chặt vào nhau, bởi cô là người từng tận mắt thấy bản báo cáo bị thay đổi sau thời điểm phê duyệt mà suốt nhiều tuần không dám nói ra. Bà Lan không gọi tên bất kỳ ai ngoài hồ sơ, bà chỉ kết luận bằng một câu sắc lạnh: "Báo cáo thử nghiệm đã bị thay đổi sau khi có kết quả gốc, và quyết định mở rộng nền tảng được đưa ra dựa trên chính bản báo cáo sai lệch đó." Yến Chi lảo đảo lùi lại, chiếc bút trong tay cô rơi xuống sàn, âm thanh nhỏ ấy vang lên rõ đến mức khiến nhiều người ở hàng đầu giật mình.

Ông Cao Văn Sơn lập tức bước lên định giành lại thế chủ động, ông ta hướng về phía bà Lan và cố giữ giọng bình tĩnh: "Giám đốc Chi và Thiên Phúc đã phê duyệt mọi giai đoạn dựa trên nhu cầu thực tế, nhà cung cấp chỉ thực hiện đúng hợp đồng đã ký, không thể quy toàn bộ trách nhiệm cho chúng tôi." Bà Lan không tranh cãi, bà chỉ yêu cầu chiếu tiếp hợp đồng tư vấn và bảng đối chiếu các khoản thanh toán, nơi phí bản quyền tăng bất thường qua từng lần mở rộng và một phần dòng tiền đi qua doanh nghiệp có liên hệ với gia đình chủ tịch. Giám đốc Bảo vừa nghe đến phần thanh toán đã lập tức ngẩng lên, sắc mặt ông ta thay đổi nhanh hơn cả khi hệ thống sập trên màn hình. Một nhà đầu tư lớn ở hàng ghế giữa đứng bật dậy, ông đặt mạnh bản đối chiếu xuống bàn và yêu cầu Thiên Phúc giải trình ngay tại chỗ vì sao khoản tiền tư vấn không chỉ cao bất thường mà còn liên quan đến doanh nghiệp của gia đình người ký phê duyệt.

Khán phòng bùng lên những tiếng trao đổi dồn dập, vài đối tác quay sang nhau, một số người ngừng ghi chép và nhìn thẳng lên sân khấu chờ câu trả lời từ Chủ tịch Khiêm. Ông đứng giữa ánh đèn, sắc mặt trắng bệch, bàn tay vịn vào thành ghế như để giữ thăng bằng, còn Yến Chi thì run đến mức không thể lật tiếp trang hồ sơ vừa nhặt lên. Tổng giám đốc Bùi Thanh Sơn ngồi cạnh tôi vẫn im lặng, nhưng tôi biết từ giây phút này, lời đe dọa phong sát mà Chủ tịch Khiêm từng dùng để ép tôi cúi đầu đã tự quay ngược lại, bởi chính những đối tác lớn nhất ngành đang tận mắt chứng kiến sự thật. Ngay khi Chủ tịch Khiêm quay sang nhìn Giám đốc Bảo để tìm một lối thoát, điện thoại của Giám đốc Bảo đặt trên bàn bỗng sáng lên, hiện rõ một thư điện tử cũ với tiêu đề phê duyệt thanh toán khẩn cấp mà ông ta chưa kịp tắt màn hình.