Chương 6: Sao Kê Lật Mặt Hai Kẻ Diễn Vai Nạn Nhân

Tôi cầm tờ hóa đơn đầu tiên lên giữa lúc cả hội trường vẫn còn nín thở, ngón tay đặt đúng vào dòng số giao dịch và ngày thanh toán in rõ ràng ở góc phải. Tờ giấy mỏng nhưng nặng như một lát dao vừa đặt xuống thớt, bởi nó ghi lại khoản tiền chương trình đào tạo đầu bếp nghèo đã chi cho chiếc vòng kim cương đang đeo trên cổ Đinh Bảo Ngọc. Tôi không nhìn Bảo Ngọc ngay mà nhìn về phía màn hình lớn, nơi hình ảnh cô ta khoe chiếc vòng trong buổi phát sóng trực tiếp đang được đặt cạnh hóa đơn để mọi người tự đối chiếu. Cả phòng im lặng đến mức tôi nghe rõ tiếng điều hòa rít nhẹ trên trần, rồi một tiếng hít sâu lan ra từ hàng ghế nhà đầu tư khi ngày đăng ảnh và ngày thanh toán trùng khớp đến từng con số.

Bảo Ngọc đưa tay chạm nhẹ vào chiếc vòng như sợ nó biến mất, gương mặt trắng bệch đi trong ánh đèn sân khấu. Cô ta quay sang nhìn Nhã Quỳnh cầu cứu, sau đó run giọng nói: "Em không biết tiền đó từ đâu, em chỉ nhận món quà vì nghĩ người tặng thật lòng." Tôi đặt hóa đơn xuống trước mặt cô ta, giọng bình thản đến lạnh lùng khi đáp: "Cô không cần biết tiền từ đâu, nhưng chương trình thì cần biết tiền đã đi đâu." Câu nói vừa dứt, vài khách mời ở hàng ghế sau cúi đầu nén cười, một người phụ nữ trung niên khẽ lắc đầu như vừa nghe một câu chuyện cười không còn buồn cười nữa. Bảo Ngọc mím môi, nước mắt treo trên mi mà chưa kịp rơi, bởi cô ta hiểu khóc lúc này không còn đổi được sự thương cảm mà chỉ đổi thêm một hóa đơn nữa.

Luật sư Tuấn bước lên một bước và trải thêm ba tờ hóa đơn khác lên bàn, mỗi tờ là một bữa ăn riêng tại phòng sang trọng và một kỳ nghỉ được thanh toán toàn bộ từ cùng một nguồn kinh phí. Tôi chỉ vào bức ảnh Bảo Ngọc từng đăng, trong đó cô ta kể mình phải chia một suất ăn thành hai bữa để tiết kiệm tiền học, rồi đặt cạnh hóa đơn bữa tối riêng đúng ngày hôm đó với con số đủ cho một gia đình ăn cả tháng. Một vị khách ở bàn gần sân khấu đánh rơi chiếc ly xuống thảm, tiếng va chạm khô khốc khiến nhiều người giật mình quay lại nhìn. Tôi tiếp tục lật đến hóa đơn vé xem hòa nhạc, khoản chi bị ghi chú thành chi phí học tập với nét chữ ngay ngắn đến mức khiến cả phòng bật cười thành tiếng. Trong lòng tôi chỉ nghĩ chương trình đào tạo đầu bếp nghèo đã đủ tiền mua trang sức, trả bữa tối sang trọng và mua vé hòa nhạc, chỉ tiếc là không đào tạo thêm được một đầu bếp nào từ những khoản chi đó.

Nhã Quỳnh đập mạnh tay xuống bàn, gương mặt đỏ bừng vì tức giận khi cô ta lớn tiếng nói: "Cô dùng vài hóa đơn nhỏ để phủ nhận toàn bộ thành công của tôi sao, cô tưởng tiền có thể mua được tài năng à." Tôi nhìn thẳng vào mắt cô ta, tay vẫn giữ nguyên tập hóa đơn mà đáp bằng giọng chậm rãi: "Tôi không phủ nhận tài năng của ai, tôi chỉ đang phân biệt giữa tiền mua nguyên liệu và tiền mua trang sức." Cô ta cứng họng trong một nhịp, bàn tay siết chặt mép váy đến nhăn nhúm, còn đám đông phía dưới bắt đầu xì xào đổi chiều rõ rệt. Một nhà báo ở hàng đầu giơ điện thoại lên chụp lại bảng chi tiêu, một đối tác ngồi cạnh ông Phúc khẽ nghiêng người thì thầm điều gì đó khiến sắc mặt ông càng thêm nặng nề. Tôi biết lúc này mọi lời giải thích hoa mỹ của Quỳnh đều trở nên vô nghĩa, bởi con số không biết khóc và cũng không biết nói dối.

Luật sư Tuấn mở điện thoại và trình chiếu lên màn hình lớn đoạn tin nhắn Nhã Quỳnh tự tay gửi đi, trong đó cô ta yêu cầu dùng tiền chương trình để mua chiếc vòng cho Bảo Ngọc và thanh toán các khoản chi cá nhân khác. Bảo Ngọc nhìn thấy dòng tin nhắn thì tái mặt, cô ta quay phắt sang Nhã Quỳnh và nghẹn giọng hỏi: "Cậu đã nói với tớ khoản tiền đó đã được xử lý rồi, sao bây giờ lại thành tiền của chương trình đào tạo." Nhã Quỳnh lùi lại nửa bước, giọng the thé vang lên khi cô ta đáp: "Người nhận quà thì phải tự chịu trách nhiệm, cậu khóc trên sóng bao nhiêu lần thì cậu tự đi mà giải thích." Tôi nhìn hai người từng dìu nhau lên sóng giờ quay sang cắn xé nhau ngay trước hàng trăm người, trong lòng chỉ thấy một sự chua chát lạnh lẽo. Tôi khẽ lắc đầu rồi nói: "Lúc có tiền thì hai người cùng chia quà, đến lúc có hóa đơn lại chia nhau trách nhiệm, đúng là tình bạn tiết kiệm được rất nhiều chi phí."

Tiếng cười nén lại bật ra từ nhiều góc phòng, có người cười đến đỏ mặt, có người phải đưa tay che miệng để không bật thành tiếng giữa buổi công bố. Luật sư Tuấn tiếp tục mở thêm tin nhắn Nhã Quỳnh từng hứa sẽ trả gấp nhiều lần khi thương hiệu thành công, chứng minh cô ta biết rõ nguồn tiền từ đầu chứ không hề bị ai ép buộc hay lừa dối. Tôi cầm bảng tổng hợp sáu năm tài trợ lên, giọng rõ ràng vang khắp hội trường khi nói tổng kinh phí khoảng mười hai tỷ đồng đã được tách bạch rành mạch. Tôi nhấn mạnh học phí, sinh hoạt, tu nghiệp và hỗ trợ nghiên cứu hợp pháp là khoản tài trợ không thu hồi, còn những khoản dùng sai mục đích như trang sức, bữa ăn riêng và kỳ nghỉ thì phải đối soát và hoàn trả đến từng đồng. Nhiều khách mời gật đầu khi nghe ranh giới đó, bởi ai cũng hiểu tài trợ không đồng nghĩa với việc được phép biến tiền học của người nghèo thành quà tặng cho người tình.

Ông Phúc đứng dậy, gương mặt lạnh như đá khi ông nhìn thẳng vào Nhã Quỳnh và yêu cầu cô ta giải thích nguồn gốc thương hiệu món ăn chủ lực thay vì tiếp tục đổ lỗi cho người khác. Nhã Quỳnh cố giữ giọng kiêu ngạo, cô ta ngẩng cao đầu rồi nói: "Tôi có đầy đủ tài liệu nghiên cứu của riêng mình, tôi không cần cô xác nhận mới được ký nhượng quyền." Tôi chưa kịp đáp thì cánh cửa phía sau hội trường mở ra, một chuyên gia nghiên cứu bước vào với tập bản ghi chép gốc ôm sát trước ngực. Ông Long đứng dậy khỏi ghế giám khảo, đôi mắt nghiêm nghị nhìn chằm chằm vào tập tài liệu khi chuyên gia đặt nó lên bàn, để lộ những ghi chú kỹ thuật và hình ảnh thử nghiệm có thời điểm xác thực trùng khớp nguyên vẹn với hồ sơ quảng bá của Nhã Quỳnh. Ông Long lật nhanh vài trang, sắc mặt thay đổi hẳn rồi yêu cầu hội đồng chuyên môn tổ chức đối chiếu ngay tại chung kết quốc tế. Tôi nhìn Nhã Quỳnh đang run tay không nói nổi một lời, giọng bình thản vang lên giữa sự im lặng: "Tiền đã có hóa đơn, bây giờ đến lượt tài năng có nguồn gốc."