Chương 7: Chữ Ký Tươi Trên Màn Hình Lớn Và Cú Đâm Ngược Từ Nội Bộ

Tiếng vỗ tay vẫn còn vang dội khắp đại hội trường khi người dẫn chương trình bước ra giữa sân khấu và công bố bảng điểm tổng hợp của hội đồng cho đêm công diễn. Đoàn Thiên Vũ chỉ nhận được những con số thấp đến mức hàng ghế đầu tiên phải quay sang nhìn nhau trong ngỡ ngàng, bởi phần trình diễn đứt gãy của họ đã để lại hậu quả không thể che giấu. Ngay sau đó, tác phẩm của chúng tôi được xướng lên với số điểm cao nhất trong toàn bộ liên hoan, vượt xa mọi đoàn còn lại và khiến các nghệ sĩ đứng sau cánh gà ôm chặt lấy nhau trong im lặng nghẹn ngào. Tôi chưa kịp bước xuống khỏi bàn điều khiển ánh sáng thì đã thấy ông Nghiêm Vĩnh Tường bật dậy khỏi ghế, mặt đỏ bừng, kéo theo Đặng Gia Huy lao thẳng về phía bàn của hội đồng thẩm định.

Ông Tường chỉ thẳng tay về phía tôi trước hàng chục ống kính đang quay trực tiếp, giọng ông ta lạc đi vì giận dữ và hoảng loạn khi lớn tiếng tố cáo tôi đã đánh cắp ý tưởng dàn dựng của đoàn Thiên Vũ. Ông ta nói tiếp với vẻ cay đắng được dàn dựng sẵn, rằng tôi vì bị thay thế nên đã cố tình bàn giao thiếu tài liệu kỹ thuật và để lại những điểm lỗi chết người nhằm hãm hại chính học trò cũ của mình. Gia Huy đứng ngay bên cạnh lập tức phụ họa bằng giọng run rẩy nhưng đầy oán trách, cậu ta khẳng định mọi động tác trên không trong tác phẩm của chúng tôi đều là thành quả của thế hệ trẻ ở đoàn cũ. Cậu ta còn cố tình nhắc lại vết sẹo trên cổ tay mình trước mặt báo chí, như thể muốn biến tai nạn năm xưa thành bằng chứng cho sự tàn nhẫn của người thầy đã rời đi.

Cả hội trường lập tức xôn xao, những tiếng bàn tán lan đi như một cơn sóng ngầm khiến không khí vừa vỡ òa trong xúc động bỗng chốc trở nên căng thẳng đến nghẹt thở. Cô Mai Lan đứng sau cánh gà khẽ siết chặt dải lụa trắng trong tay, bà nhìn tôi bằng ánh mắt lo lắng nhưng vẫn giữ lưng thẳng, như muốn nhắc rằng bà đã không còn là người đàn bà cúi đầu im lặng của ngày trước. Nam Khánh đặt đôi bàn chân trần xuống mặt sàn và quay sang phía tôi, cậu khẽ gật đầu một cái rất nhẹ, ra hiệu rằng nhịp rung của hội trường đã hoàn toàn đổi khác. Tôi hiểu ngay khoảnh khắc này không còn là chuyện thắng thua trên sân khấu, mà là lần cuối cùng họ tìm cách xóa tên tôi bằng một lời vu khống công khai.

Tôi không đáp lại một lời buộc tội nào, chỉ chậm rãi rời khỏi bàn điều khiển, bước qua khoảng sáng còn sót lại trên sàn diễn và dừng lại trước bàn của hội đồng thẩm định. Tôi hướng về phía Chủ tịch Hoàng Bách Việt và nói bằng giọng điềm tĩnh, rõ ràng từng chữ, rằng tôi xin phép được trình chiếu ba hồ sơ gốc để hội đồng và toàn thể khán giả tự mình đối chiếu. Ông Việt nhìn tôi thật lâu bằng ánh mắt nghiêm khắc của một người làm nghề mấy chục năm, rồi ông khẽ gật đầu và ra hiệu cho bộ phận kỹ thuật mở màn hình lớn phía sau sân khấu. Ông Tường đứng bên cạnh bỗng khựng lại, nụ cười tự tin trên môi ông ta tắt dần khi thấy tôi lấy từ trong cặp tài liệu ra chiếc thẻ nhớ đã được niêm phong từ ngày bàn giao.

Hình ảnh đầu tiên hiện lên chiếm trọn màn hình lớn là trang bìa của bản thảo thiết kế gốc do chính tay tôi viết và vẽ từ năm năm trước, bên dưới là dấu xác nhận bản quyền cá nhân và chuỗi thời gian lưu trữ không thể sửa đổi. Từng trang phân cảnh tiếp nối hiện ra sau đó, từ cấu trúc điểm rơi của tiết mục Đôi Cánh Trọng Lực đến sơ đồ chuyển nhịp ánh sáng của Vòng Xoáy Không Gian, tất cả đều mang chữ ký gốc của tôi ở góc phải. Tôi nói chậm rãi vào hệ thống âm thanh của hội trường, rằng những tiết mục này được tôi đăng ký và sáng tạo độc lập từ trước khi đoàn Thiên Vũ có nhà tài trợ mới, và đoàn chỉ được khai thác miễn phí khi tôi còn giữ vai trò tổng đạo diễn. Gia Huy nhìn lên màn hình, sắc mặt cậu ta trắng dần, bởi chính cậu ta cũng nhận ra những nét vẽ tay mà ngày còn là học trò cậu ta từng ngồi hàng đêm xem tôi hoàn thiện.

Tôi chuyển sang hồ sơ thứ hai, đó là văn bản chấm dứt quyền khai thác mà tôi đã gửi đúng quy trình ngay trong đêm tổng duyệt, có dấu tiếp nhận của văn phòng đoàn và chữ ký xác nhận của bộ phận hành chính. Văn bản ghi rõ kể từ thời điểm tôi rời khỏi vị trí tổng đạo diễn, đoàn Thiên Vũ không còn quyền sử dụng ba tiết mục lõi trong bất kỳ chương trình thương mại hay dự thi nào nếu chưa có sự đồng ý mới bằng văn bản. Tôi nhìn thẳng về phía ông Tường và nói bằng giọng không cao nhưng đủ lạnh, rằng tôi chưa từng giữ lại tài sản của đoàn, nhưng tôi cũng chưa từng trao cho bất kỳ ai quyền mang tác phẩm của mình đi đổi lấy tiền tài trợ. Ông Tường lắp bắp định cãi rằng mình chưa bao giờ đọc kỹ điều khoản ấy, nhưng tiếng xì xào phẫn nộ từ hàng ghế khán giả đã lập tức át đi lời biện bạch yếu ớt của ông ta.

Tôi dừng lại một nhịp dài hơn, rồi mở đến hồ sơ thứ ba, thứ mà suốt những tuần qua tôi chưa từng nhắc lại với bất kỳ ai ngoài phòng lưu trữ kỹ thuật lạnh lẽo hôm ấy. Trang thứ ba của biên bản bàn giao hiện lên phóng đại gấp nhiều lần, với dòng cảnh báo in đậm ở chính giữa màn hình về năm điểm chết kỹ thuật nếu tự ý rút ngắn bốn nhịp chuyển tiếp ánh sáng và thay đổi góc neo cáp số hai. Ngay phía dưới dòng cảnh báo ấy là chữ ký tươi và dấu đỏ của chính ông Nghiêm Vĩnh Tường, bên cạnh là chữ ký dứt khoát của Đặng Gia Huy, cùng một câu xác nhận đã nắm rõ và tự chịu toàn bộ trách nhiệm sau thời điểm bàn giao. Cả hội trường như nín thở, hàng ngàn con mắt cùng lúc đổ dồn từ màn hình xuống hai con người đang đứng chết trân trước bàn hội đồng, không còn một lối thoát nào để chối cãi.

Tôi cầm lấy ống phát thanh từ tay người dẫn chương trình, đứng thẳng giữa ánh sáng trắng của sân khấu và nói rành rọt từng luận điểm để không một ai trong hội trường có thể nghe nhầm. Tôi nói rằng thứ nhất, người không đọc cảnh báo an toàn của diễn viên thì không xứng đáng đứng ở vị trí điều hành một đoàn xiếc trên không, bởi sinh mạng con người không phải là thứ có thể ký bừa rồi đổ lỗi. Tôi nói tiếp rằng thứ hai, chữ ký của hai người trên biên bản bàn giao chính là bằng chứng pháp lý rõ ràng nhất, chứng minh họ đã được cảnh báo, đã hiểu rõ nguy cơ và vẫn cố tình làm sai để kịp tiến độ quảng bá. Và tôi khép lại bằng luận điểm thứ ba, rằng chính lòng tham muốn nuốt trọn thành quả của người khác mới là thứ đã giết chết đoàn Thiên Vũ, chứ không phải sự ra đi của một đạo diễn đã hoàn thành trọn vẹn phần trách nhiệm của mình.

Gia Huy run rẩy đưa tay lên như muốn che đi chữ ký của chính mình trên màn hình, nhưng bàn tay ấy khựng lại giữa không trung khi cậu ta chạm phải ánh mắt của hàng trăm nghệ sĩ đang ngồi phía dưới. Vết sẹo dài trên cổ tay phải của cậu ta lộ rõ dưới ánh đèn, và trong khoảnh khắc ấy tôi thấy rõ sự hoảng loạn đã thay thế hoàn toàn vẻ ngạo mạn của đêm tổng duyệt. Ông Tường quay phắt sang phía Gia Huy, giọng ông ta gằn lên đầy tức giận khi mắng cậu ta rằng chính cậu ta đã cam kết sẽ nối được toàn bộ chương trình mà không cần đến tôi. Hai con người từng đứng chung một phía để xóa tên tôi khỏi kịch bản, giờ đây lại công khai đổ lỗi cho nhau ngay trước mặt hội đồng và báo chí, tự tay xé toang lớp mặt nạ tập thể mà họ đã dựng lên suốt nhiều tháng.

Đúng lúc ấy, vị đại diện của nhà tài trợ chính đứng bật dậy ở hàng ghế khách mời, gương mặt ông lạnh đi khi đập mạnh tập hồ sơ xuống mặt bàn trước sự chứng kiến của toàn thể hội trường. Ông tuyên bố bằng giọng đanh thép rằng nhà tài trợ lập tức hủy bỏ toàn bộ hợp đồng lưu diễn quốc tế với đoàn Thiên Vũ và sẽ khởi kiện đòi bồi thường thiệt hại vì hành vi gian dối bản quyền và vi phạm an toàn biểu diễn. Tiếng vỗ tay không vang lên sau lời tuyên bố ấy, chỉ có một sự im lặng nặng nề bao trùm lấy khu vực của đoàn cũ, nơi nhiều nghệ sĩ trẻ bắt đầu cúi đầu và lùi dần khỏi vị trí của ông Tường. Tôi đứng yên nhìn cảnh tượng ấy và hiểu rằng niềm tin, một khi đã bị đem ra trao đổi bằng tiền lót tay, sẽ không bao giờ tự quay trở lại chỉ bằng một lời xin lỗi muộn màng.

Trong sự im lặng ấy, một nghệ sĩ trẻ của đoàn Thiên Vũ bất ngờ rời khỏi hàng ghế, cậu bước lên với đôi tay run rẩy và gương mặt tái nhợt vì sợ hãi trách nhiệm liên đới. Cậu hướng về phía Chủ tịch Hoàng Bách Việt và nói bằng giọng nghẹn lại, rằng cậu không tham gia vào việc chia chác nhưng cậu giữ toàn bộ lịch sử tin nhắn trong nhóm điều hành từ hơn một tháng trước đêm tổng duyệt. Cậu đặt chiếc điện thoại của mình lên bàn hội đồng và xin được trình chiếu công khai, bởi cậu không muốn phải gánh thay hậu quả cho một âm mưu mà cậu chỉ vô tình được thêm vào để nghe lệnh. Ông Tường vừa nhìn thấy màn hình điện thoại được kết nối lên hệ thống, toàn thân ông ta đã lảo đảo như người vừa bị rút cạn sức lực, còn Gia Huy thì thốt lên một tiếng gọi đầy hoảng loạn hướng về phía đồng nghiệp của mình.

Những dòng tin nhắn hiện lên rõ mồn một trên màn hình lớn, trong đó ông Tường dặn Gia Huy phải giữ kín thỏa thuận với nhà tài trợ, chờ đến đêm tổng duyệt mới công bố thay người để tôi không kịp trở tay thu hồi bản quyền. Một đoạn khác ghi rõ cách họ chia khoản tiền lót tay riêng sau khi xóa tên tôi khỏi danh mục tác giả, đồng thời bàn nhau sẽ đổ mọi sai sót kỹ thuật cho việc tôi bàn giao thiếu trách nhiệm nếu chương trình gặp trục trặc. Khán phòng bùng lên những tiếng phẫn nộ, nhiều khán giả lớn tuổi đứng dậy chỉ thẳng về phía ông Tường, còn các thành viên hội đồng thì nhìn nhau bằng ánh mắt không còn một chút khoan nhượng. Gia Huy quay sang người đồng nghiệp trẻ vừa nộp điện thoại, cậu ta chỉ tay bằng bàn tay còn run bần bật và gào lên rằng cậu kia là đồ phản bội, mà không hề nhận ra sự trớ trêu cay đắng trong chính lời buộc tội của mình.

Tôi nghe rõ tiếng gào ấy vang vọng trong hội trường rộng lớn, nhưng trong lòng tôi không có sự hả hê ồn ào, chỉ có một nỗi tĩnh lặng sâu và lạnh như mặt sàn gỗ ở Nhà hát Vòm Đỏ trong đêm đầu tiên. Suốt tám năm, tôi từng tin rằng chỉ cần mình đủ tận tụy thì những con người ấy sẽ hiểu được giá trị của sự tử tế, nhưng đêm nay tôi mới thật sự thấm thía rằng lòng tốt không có ranh giới sẽ bị kẻ khác coi là nghĩa vụ phải phục vụ vô thời hạn. Cô Mai Lan từ sau cánh gà chậm rãi bước ra đứng ở mép sáng, bà không nói một lời nào, chỉ đặt tay lên ngực và nhìn thẳng về phía những người từng gạt bà khỏi sân khấu vì chê bà già nua. Nam Khánh đứng bên cạnh bà, cậu giữ đôi bàn tay đặt nhẹ trên mặt bàn điều khiển dự phòng, gương mặt bình thản như thể cậu đang cảm nhận dư chấn cuối cùng của một cơn sụp đổ đã được báo trước từ lâu.

Chủ tịch Hoàng Bách Việt chậm rãi đứng dậy, ông cầm lấy quyết định đã được thư ký hội đồng soạn sẵn trong lúc đối chất và ký ngay tại bàn trước sự chứng kiến của toàn bộ báo chí. Ông tuyên bố bằng giọng trầm và dứt khoát, rằng đoàn xiếc Thiên Vũ bị tước vĩnh viễn tư cách dự thi tại liên hoan năm nay, đồng thời toàn bộ hồ sơ vi phạm bản quyền và an toàn biểu diễn sẽ được chuyển thẳng cho cơ quan pháp lý có thẩm quyền xử lý. Lời tuyên bố vừa dứt, ông Tường khuỵu xuống chiếc ghế phía sau và đưa hai tay ôm lấy mặt, không còn thốt ra được một lời ngụy biện nào về tập thể hay đại cục. Còn Đặng Gia Huy thì quỳ sụp xuống ngay giữa sàn sân khấu lạnh lẽo, đôi mắt cậu ta dán chặt lên màn hình lớn nơi chữ ký của chính mình vẫn đang phóng đại dưới dòng cảnh báo năm điểm chết, và vết sẹo trên cổ tay cậu ta run lên không ngừng trong ánh sáng trắng nhợt nhạt.